Merkez Bankası 3. çeyrek döneme ilişkin 'Banka Kredileri Eğilim Anketi' sonuçlarını açıkladı. Anketin 2007 yılı Temmuz-Eylül dönemine ilişkin sonuçlarına göre, 2007 yılının ilk iki döneminde küçük ve orta ölçekli işletmelere verilen kredilere uyguladıkları standartları sıkılaştırma eğiliminde olan bankalar bu dönemde de aynı eğilimi sürdürdü. Büyük işletmelere verilen kredilerde ise, ilk iki dönemde standartları değiştirmemeyi tercih eden bankaların bu dönemde standartları sıkılaştırmaya başladıkları,

ayrıca Ekim-Aralık 2007 dönemi beklentilerinin standartların daha da sıkılaştırılacağı yönünde olduğu görülüyor. İşletmelere verilen kredilere uygulanan standartlar vade ayrımına göre incelendiğinde 2007 yılının ilk dönemleri itibariyle kısa vadeli kredi standartlarını değiştirmeyen bankalar Temmuz-Eylül döneminde de aynı uygulamayı sürdürdü. Uzun vadeli kredilere ilişkin standartlar ise, ilk iki dönemde olduğu gibi bu dönemde de sıkılaştırılmaya devam edildi.

İnceleme döneminde bankaların "likidite pozisyonları" standartların gevşetilmesi yönünde en büyük etkiye sahip faktör olurken, "endüstri ya da firmalara ilişkin görünüm" sıkılaştırma yönünde en büyük etkiyi yaratan faktör oldu. İşletmelere verilen kredilerin koşul ve kuralları incelendiğinde bankaların geçen dönemde gevşettikleri "ortalama krediler üzerindeki kar marjı"nı bu dönemde tekrar artırmaya başladıkları görülüyor.

İnceleme döneminde esnetilen tek koşul "vade koşulları" olurken, "teminat ihtiyacı"nı artırmayı sürdürdüklerini bildiren bankaların oranı yüzde 50'ye yaklaştı. İşletmelere verilen kredilere yönelik talep bu dönemde de artmaya devam etti ancak, tüm kredi türlerinde talebin beklentilerin oldukça altında gerçekleştiği görülüyor. Kredilere yönelik talep artışının bu dönemde de özellikle "finansman ihtiyaçları"ndan kaynaklandığı ve en çok "stok artırımı ve işletme sermayesi" gereksiniminden etkilendiği bankalarca bildirildi.

Bireysel krediler açısından konut kredilerine uygulanan standartların gevşemeye yönelik beklentilere rağmen bu dönemde de değiştirilmediği ancak diğer bireysel krediler ile taşıt kredilerindeki standartların bankalar tarafından beklentilerin üzerinde gevşetildiği gözlendi. Taşıt kredilerinde standartların gevşetilmesine neden olan en önemli faktör "diğer bankaların rekabeti" olurken, geçen dönemde etkisi olmayan "banka dışı mali kesimin rekabeti" de bu dönemde standartların gevşetilme nedenlerinden birisi olarak bildirildi.

Konut kredilerinin koşullarından geçmiş dönemlerde bankalarca devamlı sıkılaştırılmakta olan "faiz dışında alınan ücret ve komisyonlar"ın, bu dönemde ilk kez gevşetildiği görüldü. 2007 yılı Temmuz-Eylül döneminde konut kredilerine yönelik talep artış trendi güçlenerek devam etti.

Diğer bireysel kredilerde talep artışı sürmekle beraber artış hızı yavaşladı, taşıt kredilerinde ise bankalar bu dönem için talepte artış öngörmelerine rağmen talep değişmedi.