| Cari açık 2005'de yüzde 46.4'lük artışla 22 milyar 852 milyon dolar oldu |
|
 2006-02-15 20:46:00 - Cari açık 2005 yılında yüzde 46.4'lük artışla 22 milyar 852 milyon dolar oldu. 2005 yılı Aralık ayındaki cari açık ise, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 22,6 artışla 3 milyar 568 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Merkez Bankası'ndan yapılan açıklamaya göre, Cari açıkta en büyük paya sahip olan dış ticaret açığı, ödemeler dengesi tablosunda yer aldığı şekliyle, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 9,4 oranında artarak 3 milyar 295 milyon dolara ulaştı. Aralık ayı net turizm gelirleri, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 5,1 oranında artarak 478 milyon dolara yükseldi.
Böylece, 2004 yılında 15 milyar 604 milyon dolar olarak gerçekleşen cari işlemler açığı, 2005 yılında yüzde 46,4 artarak 22 milyar 852 milyon dolara ulaştı.
Dış Ticaret Dengesi
2005 yılı dış ticaret açığı, ödemeler dengesi gösterimi uyarınca bir önceki yıla göre yüzde 36,4 oranında artarak 32.576 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir. Bu gelişme, ihracat (FOB) gelirlerinin yüzde 15,8 oranında artarak 73.122 milyon ABD doları olarak gerçekleşmesine rağmen, bavul ticaretinin yüzde 10,5’lik düşüşle 3.473 milyon ABD doları ve altın dahil ithalat (CIF) harcamalarının yüzde 19 oranında artarak 116.048 milyon ABD dolarına ulaşmasından kaynaklanmıştır.
Hizmetler Dengesi
Net turizm gelirleri ve yurtdışı inşaat hizmetlerinden kaynaklanan gelirlerdeki artışların etkisiyle 2005 yılında Hizmetler kalemi, bir önceki yıla göre yüzde 9,5 oranında artarak 14.004 milyon ABD dolarında fazla vermiştir. Türkiye İstatistik Kurumu’nun turizmle ilgili olarak gerçekleştirdiği 4. dönem anket çalışmalarının sonuçlarına göre turizm gelirleri, 2005 yılında bir önceki yıla göre yüzde 14,2 oranında artarak 18.152 milyon ABD dolarına ulaşmışken, turizm giderleri yüzde 13,8 artarak 2.872 milyon ABD dolarına yükselmiştir. Bunun sonucunda net turizm gelirleri, 2005 yılında bir önceki yıla göre yüzde 14,3 oranında artarak 15.280 milyon ABD dolarına yükselmiştir.
Hizmetler başlığının diğer önemli bir kalemi olan taşımacılık kalemi incelendiğinde ise gelirler, 2004 yılına göre yüzde 22,9 oranında artarken, taşımacılık kaleminin bir alt kalemi olan navlun giderlerinde ithalattaki artışa paralel olarak gözlenen yüzde 21,7’lik artıştan dolayı taşımacılık giderleri yüzde 22,7 oranında artmış böylece bu yılın net taşımacılık giderleri, bir önceki yıla oranla yüzde 21,9 artarak 1.297 milyon ABD dolarına yükselmiştir.
Yatırım Geliri Dengesi
2004 yılında 5.637 milyon ABD doları net çıkışla sonuçlanan yatırım geliri kalemi, 2005 yılında 5.748 milyon ABD doları net ödemeyle sonuçlanmıştır. 2005 yılı Aralık ayında yatırım geliri dengesi kaleminin altında yer alan doğrudan yatırımlar, portföy yatırımları ve faizlerden oluşan diğer yatırımlarda gerçekleşen net çıkışlar, sırasıyla 61 milyon, 148 milyon ve 307 milyon ABD doları olmuştur. 2005 yılında uzun ve kısa vadeli kredilere ilişkin faiz giderleri, 2004 yılına oranla yüzde 15,4 artarak 5.012 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir.
Cari Transferler
Bir önceki yılla karşılaştırıldığında cari transferler, 2005 yılında yüzde 30,3 oranında artarak 1.468 milyon ABD doları olmuş işçi gelirleri ve resmi transferlerden kaynaklanan girişler sırasıyla 851 milyon ve 617 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir.
SERMAYE VE FİNANS HESAPLARI
2005 yılında finans hesaplarında gerçekleşen net sermaye girişi, bir önceki yıla oranla yüzde 56,5 artarak 20.869 milyon ABD doları olmuştur. Finans hesaplarıyla ilgili gözlemlenen başlıca gelişmeler aşağıda özetlenmektedir.
Doğrudan Yatırımlar
Doğrudan yatırımlar kalemi altında, Türkiye’deki yabancı sermayeli şirketlerin yurtdışındaki ortaklarından kullandıkları kredileri ve yurtdışında yerleşik kişilerin Türkiye’de gerçekleştirdikleri gayrimenkul alımlarını da içeren yurtdışında yerleşik kişilerin yurtiçinde yaptıkları net yatırımlar, 2004 yılının Aralık ayında 131 milyon ABD doları olarak gerçekleşirken bu yılın aynı ayında 2.262 milyon ABD dolarına yükselmiştir. Söz konusu tutarın 1.805 milyon ABD dolarlık kısmı, yurtdışında yerleşik General Electric firmasının Garanti Bankası A.Ş.’nin hisselerinin alımından kaynaklanmıştır. 2005 yılı toplamında yurtiçindeki yatırımlar, bir önceki yıla oranla yüzde 239 artarak 9.650 milyon ABD dolarına çıkmıştır. Alt kalemler itibariyle incelendiğinde, yurtdışında yerleşik kişilerin Türkiye’de gerçekleştirdikleri net gayrimenkul alımları 2005 yılında 1.830 milyon ABD dolarına ulaşmışken, Türkiye’deki yabancı sermayeli şirketlerin yurtdışındaki ortaklarından kullandıkları kredilerle ilgili olarak 243 milyon ABD doları net kredi geri ödemesi gerçekleştirilmiştir. Yurtiçinde yerleşik kişilerin yurtdışında yaptıkları net yatırımlar, 2004 yılında net 859 milyon ABD doları olurken 2005 yılında net 1.047 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir.
Sonuç itibariyle, 2005 yılında doğrudan yatırımlar kaleminde gerçekleşen net girişler, bir önceki yıla oranla yüzde 332,7 artarak 1.988 milyon ABD dolarından 8.603 milyon ABD dolarına yükselmiştir.
Portföy Yatırımları
Portföy yatırımlarında 2004 yılında 8.023 milyon ABD doları olarak gerçekleşen net sermaye girişi, 2005 yılında 13.709 milyon ABD dolarına yükselmiştir. Alt kalemler itibariyle incelendiğinde, varlıklar başlığı altında, yurtiçinde yerleşik kişilerin yurtdışında menkul değer alım-satımları ile ilgili olarak, 2004 yılında 1.388 milyon ABD doları net alım gerçekleşirken, 2005 yılında 961 milyon ABD doları net alım gerçekleşmiştir. Portföy yatırımları kaleminin yükümlülükler bölümünde Genel Hükümet’in 2005 yılı Aralık ayında 417 milyon ABD doları tutarında yurtdışında tahvil ihracı yoluyla yeni borçlanma gerçekleştirdiği gözlenmektedir. Böylece 2005 yılı net borçlanma tutarı 3.417 milyon ABD dolarına ulaşmıştır.
Yurtdışında yerleşik kişiler, 2005 yılı Aralık ayında hisse senedi piyasasında 196 milyon ABD doları, devlet iç borçlanma senetleri piyasasında da 1.691 milyon ABD doları tutarında net alım gerçekleştirmişlerdir. Böylece, 2005 yılında söz konusu piyasalarda sırasıyla 5.669 milyon ve 5.934 milyon ABD doları net alım gerçekleştirilmiştir.
Diğer Yatırımlar
Ticari ve nakit krediler ile mevduatlardan kaynaklanan net sermaye girişi, 2004 yılında 4.150 milyon ABD doları olurken 2005 yılında 16.404 milyon ABD doları gerçekleşmiştir.
Varlıklar
Bu bölümde yer alan ticari kredilerde, ihracat karşılığı yurtdışına açılan kredilerle ilgili olarak, 2004 yılında 1.607 milyon ABD doları tutarında net yurtdışına kredi açılmışken, 2005 yılında 582 milyon ABD doları net geri ödeme gerçekleşmiştir. Nakit kredilerde ise yurtdışı yerleşik kişilerce sırasıyla 617 milyon ve 178 milyon ABD doları tutarında net kredi geri ödemesi gerçekleştirilmiştir. Bankaların yurtdışı muhabirleri nezdindeki döviz varlıklarındaki artış, 2004 yılında 5.965 milyon ABD doları olarak gerçekleşirken 2005 yılında 270 milyon ABD doları olmuştur.
Yükümlülükler
İthalat karşılığı sağlanan ticari krediler kaleminde 2004 yılında toplam 4.201 milyon ABD doları, 2005 yılında da 60 milyon ABD doları uzun vadeli ve 3.374 milyon ABD doları kısa vadeli olmak üzere toplam 3.434 milyon ABD doları net kullanım gerçekleşmiştir. Krediler kalemi incelendiğinde ise, 2005 yılında Uluslararası Para Fonu kredileriyle ilgili olarak Merkez Bankası 2.881 milyon ABD doları net geri ödemede bulunmuş Genel Hükümet 2.425 milyon ABD doları kullanım ve 4.897 milyon ABD doları geri ödeme gerçekleştirerek toplamda 2.472 milyon ABD doları net kredi geri ödemesi yapmıştır. 2005 yılında Genel Hükümet’in yurtdışı piyasalar ve diğer uluslararası kuruluşlardan sağladığı uzun vadeli kredi tutarı 1.105 milyon ABD dolarını bulurken, gerçekleştirdiği geri ödeme 3.270 milyon ABD doları olmuştur. Bankacılık sektörünün yurtdışından kullandığı net kredi tutarı bir önceki yıla oranla % 59,7 artarak 9.116 milyon ABD doları olmuşken, diğer sektörlerin net kredi kullanımı bir önceki yıla oranla % 98,7 artarak 10.080 milyon ABD dolarına çıkmıştır.
Mevduat hesapları, 2004 yılında net olarak 647 milyon ABD doları artarken, bu yıl Merkez Bankası nezdindeki kredi mektuplu döviz tevdiat ve süper döviz hesaplarının 787 milyon ABD doları azalmasına rağmen bankalardaki mevduatın 1.276 milyon ABD doları artması sonucunda toplamda 489 milyon ABD doları artmıştır.
Rezerv Varlıklar
Finans hesaplarının son kalemi olan rezerv varlıkların içinde bulunan resmi rezervlerdeki artış 2004 yılında 824 milyon ABD doları olmuşken, 2005 yılında toplam 17.847 milyon ABD doları tutarında rezerv artışı sağlanmıştır.
|
|
Tarih: 15.02.2006 Saat: 20:46 Gönderen: webmaster |
|
|
|
|
 Bu haber 26537 defa okundu. |
|
|
|
| | LES-YÖS-Bankacılık Şekil Yeteneği Sayısal İlişki
Tacettin Kandemir |
| | | Kan Uykusu 2/ Dvd'li
Serdar Akinan |
| |
|
|
|
|
| |
|
|
Ortalama Puan: 0
Toplam Oy: 0
|
|
|
|
|
|
Blog
Haberler
Kategoriler
Döviz
Favorilere Ekle
PDF Formatı
Facebook'a Ekle
Del.icio.us'a Ekle
Digg'e Ekle
Yazı Boyutu
