Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB), Halk Bankası’nın özelleştirmesi ihalesine katılacak şirketler için uygulayacağı ön yeterlilik koşullarını belirledi. 24 milyar dolar aktif büyüklüğü olmayan şirketler, Halkbank ihalesine giremeyecekler. ÖİB, Türkiye’nin yedinci büyük bankası Halkbank’ın yüzde 99,99 oranındaki kamu hissesinin satışı ihalesinde ön yeterlilik uygulayacak. Şirketler teklif aşamasından önce ÖİB’den ön yeterlilik alacaklar. Bunun için mali ve teknik olmak üzere iki kriter uygulanacak. Mali kriterde, aktif büyüklüğün “Halkbank’tan daha küçük olmaması” esas alınacak. Bu çerçevede, başvuran şirketler, en az 23.9 milyar dolar(33.8 milyar YTL) aktif büyüklüğe sahip değilse ihaleye alınmayacak.

Buna göre, Türkiye’nin en büyük bankaları arasında; yalnızca İş Bankası, Akbank, Yapı Kredi-Koç, Garanti Bankası tek başına ihaleye girebilecek. Ziraat Bankası ve Vakıflar Bankası da mali güç koşulunu sağlıyor olmakla birlikte, kamu niteliği nedeniyle fiilen dışarıda görülüyor. Diğer bankalar ise ihaleye ancak çok şirketli ortaklık kurarlarsa girebilecekler. Kurulacak ortak girişim grubunda toplam aktif büyüklüğün 24 milyar doları bulması gerekecek. Dolayısıyla ihalede yabancı bankalar boy gösterecek. Akbank'ın yüzde 20'sinin 3.1 milyar dolara satılmasının ardından, Halkbankası'nın minimum 10 milyar dolarlık değer üzerinden satılması bekleniyor.

İhaleye giriş için teknik kriter olarak da, bankacılık yapma koşulu getirildi. Buna göre; bir şirket tek başına talip olursa bankacılık faaliyeti içinde bulunacak. Ortak girişim grubu talip olursa, grubun büyük ortağı bankacılık yapmak zorunda olacak. Ayrıca teknik kriter olarak, bankacılık mevzuatında belirlenen koşulların sağlanması da istenecek. Ön yeterlilik değerlendirmesinde puanlama sistemi olmayacak. Kriterleri tam olarak karşılayan ihaleye girmeye hak kazanacak, karşılayamayan ise devre dışı kalacak.

İhaleye çıkılması için gereken Özelleştirme Yüksek Kurulu(ÖYK) kararında imzaların tamamlanması bekleniyor. ÖİB ihaleye çıkış için tüm hazırlıklarını tamamladı. Hatta ihale ilan metni de hazırlandı. İlan metnine tarih dahi koyuldu. Ocak başında sevk edilen ÖYK kararı, kurulun başkanı sıfatını taşıyan Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın programı nedeniyle hemen çıkmayınca, ilandaki tarih bir kez revize de edildi. ÖYK kararının beklendiği gibi hemen çıkması durumunda, Halkbank için ilana bu ay çıkılacak. Beş hafta ön yeterlilik için ayrılacak. Daha sonra ön yeterlilik başvuruları değerlendirilip karara bağlanacak. Ardından bilgi odası süreci başlayacak. Tekliflerin alınmasının ardından ihalenin haziran ayında gerçekleştirilmesi bekleniyor. Halkbank’ta diğer özelleştirmelerden farklı olarak, Rekabet Kurumu görüşü alınmayacak. Onay merci Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) olacak. BDDK’nın onay vermesi için ise bir süre sınırı bulunmuyor. BDDK onayının ardından ihaleyi kazanan şirkete, ihale bedelini hazırlaması ve sözleşme imzalanması için süre verilecek. Bu sürecin de tamamlanması ile Halkbank özel sektöre geçmiş olacak.

ÖİB, yurt içi ve yurt dışında olası talip listesi de hazırladı. Listedeki bankalar öncelikle “tam ilgili-yarım ilgili” olarak sınıflandırıldı. Banka satışları kredi değil, sermaye artırımı ile finanse edildiği ve Halkbank büyük bir banka olduğu için, alıcının ihaleye katılmak için sermaye artırımına gitmesi gerekecek. Bu nedenle ÖİB, oluşturduğu bankalar listesinde, hem yerli hem yabancılar için, “yönetim kurulundan karar alan-almayan” ile “kolay karar alabilecek-kolay karar alamayacak” sınıflandırması da yaptı. İlana çıkılması ile birlikte, sürekli görüşme halinde bulunulan söz konusu alıcılar, satıştan hemen haberdar edilecek.

Alıcı şirketlerin bilgi odası ziyareti için de krediler büyükten küçüğe doğru tasnif edildi. Çok fazla kredi dosyası bulunduğundan, Ankara’daki genel müdürlükte kurulacak bilgi odasına dosyalar getirilemedi. Bunun için İstanbul’da ikinci bir bilgi odası ziyareti ayarlandı. Alıcılar, tüm bilgileri Ankara’da aldıktan sonra, dosya incelemesini İstanbul’da yapacaklar. Banka bilgileri mahremiyet arzettiği için diğer özelleştirmelerde olduğu gibi elektronik ortamda bilgi odası uygulaması olmayacak. Talipler tüm bilgileri genel müdürlüğe bizzat gelerek almak zorunda olacaklar.

Öte yandan uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch, Halkbank Bankası'nın bireysel kredi notlarını yükseltti. Fitch'den yapılan açıklamada, Halkbankın kredinin notunun yükseltilmesinin, bankanın, varlık çeşitlendirmesi ile sağlam fonlama ve sermaye yapısını yansıttığı kaydedildi.

Yeniden yapılanma içinde bulunan bankanın, bu yıl blok satış yöntemiyle özelleştirilmesinin beklendiği de vurgulandı.

* Şirketler önce ÖİB'den ön yeterlilik alacak.

* Aktif büyüklüğü 24 milyar dolar olmayan şirketler ihaleye giremeyecek.

* Bankacılık yapma koşulu teknik kriter olarak getirildi.

* Ortak girişim grubunun büyük ortağı bankacılık yapmak zorunda olacak.

* Halkbank için ilana bu ay çıkılacak.

* Ön yeterlilik için beş hafta ayrılacak.

* Ön yeterliliğin ardından bilgi odası süreci başlayacak.

* İhalenin haziran ayında yapılması bekleniyor.

* Rekabet Kurumu'nun görüşü alınmayacak, onay merci BDDK olacak.

Büyüklük sıralaması
Banka	*Aktif	Pay(%)
İşbankası	46.774	15,2
Ziraat	46.114	15
Akbank	37.532	12,2
YKB-Koç	32.108	10,4
Garanti	31.657	10,3
Vakıfbank	23.241	7,6
Halkbank	22.563	7,3
Finansbank	11.179	3,6
Oyakbank	7.206	2,3
Denizbank	6.897	2,2
* Milyon dolar
Yüzde 1'lik payın
değeri (Milyon USD)
Banka	Satış değeri	%1 payın değeri
Akbank	15.500	1.270
Finans	6.031	1.945
Deniz	3.253	1.355
Garanti	6.600	717
TEB	433.6	310
Dışbank	1.260	742
YKB	2.481	414
Şekerbank	753	941